Dydaktyka historii

2020L

Kod przedmiotu1426S1O-DH1h
Punkty ECTS 4,5
Typ zajęć Ćwiczenia
Wykład
Przedmioty wprowadzającepsychologia, pedagogika, BHP w instytucjach edukacyjnych, podstawy dydaktyki
Wymagania wstępnezaliczenie przedmiotów wprowadzających
Opis ćwiczeńMiejsce podręcznika w systemie środków dydaktycznych; funkcje, części składowe i obudowa dydaktyczna podręczników historii i społeczeństwa/historii dla szkoły podstawowej. Operacjonalizacja celów kształcenia historycznego; cele lekcji historii i społeczeństwa/historii w szkole podstawowej w ujęciu operacyjnym. Środki dydaktyczne w edukacji historycznej w szkole podstawowej – charakterystyka, dobór i wykorzystywanie poszczególnych mediów w pracy szkolnej na oraz w fazie przygotowania lekcji. Wprowadzanie, kształtowanie i rozumienie pojęć historycznych w klasach IV-VIII szkoły podstawowej. Metody i techniki realizacji celów i treści programowych historii i społeczeństwa/historii – przegląd, charakterystyka, szczegółowe instrukcje dotyczące poszczególnych sposobów pracy, propozycje zagadnień i tematów realizowanych poznawanymi metodami/technikami kształcenia. Budowa i sporządzanie konspektu lekcji, różne kształty formalne konspektów i scenariuszy lekcji. Konstruowanie testu dydaktycznego; nauczyciel jako autor, krytyk i analityk zadań testowych. Rodzaje, formy i typy zadań testowych – przykładowe zadania sprawdzające stopień opanowania wiadomości i umiejętności uczniów. Hospitacje lekcji historii i społeczeństwa/historii w szkole podstawowej, lekcje próbne studentów – obserwacja, analizowanie i omawianie lekcji. Regulamin praktyki przedmiotowo-metodycznej w szkole podstawowej, odbywanej po II roku studiów.
Opis wykładówPojęcie, przedmiot, zadania i funkcje dydaktyki historii. Edukacja historyczna w świetle podstaw programowych kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej: miejsce przedmiotu historia i społeczeństwo/historia, cele i treści kształcenia, planowane osiągnięcia uczniów, przedmiot w kontekście wcześniejszego i dalszego kształcenia. Pojęcie, funkcje i typologie środków dydaktycznych; środki dydaktyczne w edukacji historycznej (wprowadzenie do tematu). Wprowadzanie, kształtowanie i rozumienie pojęć historycznych. Zasady kształcenia w kontekście edukacji historycznej. Teoria kształcenia wielostronnego a nauczanie – uczenie się historii. Klasyfikacje metod kształcenia. Strategie dydaktyczne, metody i techniki kształcenia historycznego (wprowadzenie do tematu). Formy organizacyjne kształcenia. Lekcja historii i społeczeństwa/historii w szkole podstawowej. Konspekt lekcji. Diagnoza, kontrola i ocena wyników kształcenia historycznego. Testy osiągnięć szkolnych. Nauczyciel historii i warsztat jego pracy. Podmiotowość ucznia w procesie kształcenia historycznego, jej uwarunkowania i granice. Nauczanie historii a nauka historyczna. Planowanie pracy dydaktyczno-wychowawczej nauczyciela. Pozalekcyjne i pozaszkolne formy edukacji historycznej.
Cel kształceniaCelem zajęć jest wyposażenie studenta w wiedzę teoretyczną z zakresu dydaktyki historii i umiejętności niezbędne do przeprowadzenia lekcji próbnej (historia i społeczeństwo/historia w szkole podstawowej) oraz podjęcia zadań w ramach ciągłej praktyki przedmiotowo-metodycznej w szkole podstawowej (po sem. 4). Absolwent uzyskuje podstawy dydaktycznego przygotowania, niezbędne w procesie nabywania uprawnień do wykonywania zawodu nauczyciela (kontynuacja ćwiczeń – w sem. 5, egzamin - w sem. 5).
Literatura podstawowa
Literatura uzupełniająca1) Cz. Nowarski, Problem błędów dydaktycznych w pracy nauczyciela historii, ,,Wiadomości Historyczne", 1991, nr 1, s. 41-47 2) A. Zielecki (red.), Aktywizacja uczniów w nauczaniu historii, Rzeszów, 1989 3) E. Brudnik, Ja i mój uczeń pracujemy aktywnie. Przewodnik po metodach aktywizujących, t. 2, Kielce, 2002 4) H. Konopka, M. Liedke, M. Ocytko, A. Pasko, Jak uczyć historii w zreformowanej szkole? Praktyczny przewodnik dla przyszłych nauczycieli, Białystok, 2003 5) B. Niemierko, Ocenianie szkolne bez tajemnic, Warszawa, 2002 6) B. Niemierko, Pomiar wyników kształcenia, Warszawa, 2005 7) S. Roszak, M. Strzelecka, A. Wieczorek, Źródła w edukacji historycznej. III Toruńskie Spotkania Dydaktyczne, Toruń, 2006 8) S. Roszak, M. Strzelecka, A. Wieczorek, Ł. Wróbel (red.), Kierunki badań dydaktycznych. Kierunki zmian edukacji historycznej, Toruń, 2013 9) J. Bielski , Nauczyciel doskonały. Kształtowanie się nauczycielskiego zawodu, warunki, kryteria i mierniki efektywności pracy nauczyciela, Kraków, 2017 10) M. Kazimierowicz, Nauczyciel współczesnej szkoły: szanse i zagrożenia, Legnica, 2016 11) E. Przygońska (red.), Nauczyciel: rozwój zawodowy i kompetencje , Toruń, 2014
UwagiOprócz wskazanej literatury podstawowej studenta obowiązuje zapoznanie się z materiałami przekazanymi przez wykładowcę w wersji elektronicznej